Sejong de Grote

Yi Do werd in mei 1397 geboren in Hanseong, het huidige Seoul, als derde zoon van prins Yi Bang-won en koningin Wongyeong. Zijn grootvader Yi Seong-gye had in 1392 de Joseon-dynastie gesticht. Yi Bang-won greep in de jaren daarna met geweld de macht in een strijd tussen de prinsen en werd in 1400 koning Taejong. In Zuid-Korea is Sejongs geboortedag, 15 mei, nu Lerarendag.

Taejong versterkte het centrale gezag en beperkte de macht van aristocratische families en privélegers. De jonge prins Chungnyeong, zoals Sejong toen heette, gold als ijverig en belezen. In juni 1418 verving Taejong de oudste zoon, prins Yangnyeong, als kroonprins door Chungnyeong en deed hij twee maanden later afstand van de troon.

Sejong bouwde de Jiphyeonjeon, een academie van jonge geleerden, vanaf 1420 uit tot een instituut voor beleidsadvies, historisch onderzoek en het samenstellen van boeken. Onder zijn bewind verschenen werken over landbouw, geneeskunde, ethiek en geschiedenis. Ook liet hij het belastingstelsel herzien op basis van bodemkwaliteit en oogstopbrengsten.

Het hof liet astronomische instrumenten, zonnewijzers en een automatische waterklok (1434) bouwen, waarbij de technicus Jang Yeong-sil een belangrijke rol speelde. In 1441 werd een regenmeter ingevoerd, met een systeem om de neerslag in het hele land te registreren. Ook verscheen een kalenderwerk dat op de positie van Seoul was afgestemd.

In 1443 voltooide Sejong, met hulp van geleerden uit de Jiphyeonjeon, een fonetisch alfabet voor de Koreaanse taal, dat in 1446 werd afgekondigd als 'Hunminjeongeum', 'de juiste klanken om het volk te onderwijzen'. Het telde oorspronkelijk 28 letters, deels gebaseerd op de vorm van de spraakorganen. Hoe groot Sejongs persoonlijke aandeel was, wordt verschillend beoordeeld.

Joseon was een jonge staat die het neoconfucianisme tot staatsideologie maakte en boeddhistische instellingen beperkte. Tegenover het Chinese Ming-rijk was Joseon een schatplichtige staat: het erkende de keizer formeel, maar bestuurde zichzelf. Klassiek Chinees bleef de taal van bestuur en geleerdheid, waardoor lezen en schrijven grotendeels voorbehouden waren aan de elite.

Langs de grenzen speelden conflicten met Jurchen-groepen in het noorden en met Japanse piraten langs de kusten. Onder Sejong werden in het noorden nieuwe vestingen gebouwd en schoof de grens op tot de rivieren Amnok (Yalu) en Duman (Tumen). In 1443 werden handelsafspraken gemaakt met de heer van Tsushima.

Het nieuwe alfabet stuitte op weerstand van geleerden als Choe Malli, die vreesden dat het de Chinese geleerdheid en de verhouding met Ming zou schaden. In de eeuwen daarna werd het vooral gebruikt in brieven, religieuze teksten en populaire literatuur, ook door vrouwen, terwijl het officiële schrift Chinees bleef. Pas in de late 19e en de 20e eeuw werd Hangul het algemene schrift van Korea.

De wetenschappelijke en landbouwkundige projecten versterkten het vermogen van de staat om oogsten, belastingen en tijdrekening te beheren. De vestingen in het noorden legden ongeveer de huidige noordgrens van het Koreaanse schiereiland vast. Onder zijn opvolgers raakten sommige instellingen in politieke conflicten verstrikt; koning Sejo hief de Jiphyeonjeon in 1456 op.

Sejong leed in zijn laatste jaren aan ziekten, vermoedelijk onder meer diabetes, en liet steeds meer zaken over aan kroonprins Munjong. Hij overleed in 1450 in Hanseong. Zijn graf, Yeongneung, werd in 1469 naar Yeoju verplaatst en hoort bij de Koninklijke Graven van de Joseon-dynastie, die sinds 2009 op de Werelderfgoedlijst staan.

In Zuid-Korea is 9 oktober Hangul-dag en staat Sejong op het biljet van 10.000 won; Noord-Korea viert de dag van het alfabet op 15 januari. Sejong wordt in Korea 'de Grote' genoemd en geldt als modelvorst. Historici wijzen erop dat dit beeld deels door latere nationale geschiedschrijving is gevormd en dat zijn hervormingen het werk waren van een breed hof.