Rachel Carson

Rachel Louise Carson werd op 27 mei 1907 geboren op de familieboerderij bij Springdale in Pennsylvania, aan de Allegheny-rivier bij Pittsburgh. Haar vader Robert Warden Carson was verzekeringsverkoper, haar moeder heette Maria McLean. Als kind verkende zij het land rond de boerderij, las zij veel en schreef zij al jong verhalen, vaak over dieren.

Zij studeerde aan het Pennsylvania College for Women (nu Chatham University) en stapte in 1928 over van Engels op biologie. In de zomer van 1929 volgde zij een cursus aan het Marine Biological Laboratory in Woods Hole, waar zij naar eigen zeggen voor het eerst langdurig met de zee in aanraking kwam. In 1932 behaalde zij een master in de zoölogie aan Johns Hopkins University.

Vanaf 1935 werkte zij voor het U.S. Bureau of Fisheries, eerst met radioscripts over het leven in het water. In 1936 werd zij als tweede vrouw in een vaste professionele functie aangesteld, als aquatisch bioloog. Het bureau ging later op in de U.S. Fish and Wildlife Service, waar zij in 1949 hoofdredacteur van de publicaties werd.

Naast haar werk schreef zij over de zee. 'Under the Sea Wind' (1941) verkocht aanvankelijk slecht; 'The Sea Around Us' (1951) bleef 86 weken in de bestsellerlijst van The New York Times, won in 1952 de National Book Award en gaf haar de financiële ruimte om haar baan op te zeggen. In 1955 volgde 'The Edge of the Sea'; de drie boeken vormen samen haar zeetrilogie.

Vanaf eind jaren vijftig richtte zij zich op de gevolgen van synthetische bestrijdingsmiddelen, onder meer DDT. In 'Silent Spring' (1962) betoogde zij dat grootschalig en weinig gericht spuiten schade aan vogels, andere dieren en mogelijk de mens veroorzaakte. Zij pleitte niet voor een verbod op alle bestrijdingsmiddelen, maar voor zorgvuldig en beperkt gebruik met oog voor het hele ecosysteem.

Na de Tweede Wereldoorlog gold DDT als een wondermiddel tegen insecten en ziekten, in de pers soms de 'insectenbom' genoemd. Overheden voerden grootschalige spuitprogramma's uit, bijvoorbeeld tegen de rode vuurmier. Het vertrouwen in wetenschap en chemische industrie was groot, en het ministerie van Landbouw bevorderde de landbouw én reguleerde de bestrijdingsmiddelen.

Het nieuws over thalidomide, dat kort voor de publicatie verscheen, leidde tot vergelijkingen tussen Carson en Frances Kelsey, de toezichthouder die de goedkeuring van dat middel in de Verenigde Staten had tegengehouden. Carson schreef als zieke vrouw in een wetenschappelijke wereld waarin vrouwen zelden gezag kregen, en critici stelden haar kwalificaties en persoon ter discussie.

'Silent Spring' verscheen eerst in delen in The New Yorker (vanaf 16 juni 1962) en daarna als boek bij Houghton Mifflin (27 september). De chemische industrie, onder meer DuPont, Velsicol en American Cyanamid, reageerde fel en bekritiseerde ook Carsons opleiding en persoon. Veel wetenschappers steunden haar wetenschappelijke claims, en de publieke aandacht voor bestrijdingsmiddelen nam sterk toe.

Het televisieprogramma 'The Silent Spring of Rachel Carson' (CBS Reports, 3 april 1963) bereikte naar schatting tien tot vijftien miljoen kijkers. Het wetenschappelijke adviescomité van president Kennedy steunde in zijn rapport van 15 mei 1963 grotendeels haar bevindingen, en Carson getuigde voor een Senaatscommissie. Zo droeg het boek bij aan een herziening van het Amerikaanse beleid voor bestrijdingsmiddelen.

Carson overleed op 14 april 1964 in Silver Spring (Maryland), 56 jaar oud, na een lange ziekte (borstkanker); de directe oorzaak was een hartaanval. Haar as werd deels in Maryland bijgezet en deels langs de kust van Maine uitgestrooid. In 1980 ontving zij postuum de Presidential Medal of Freedom.

In 1967 richtten wetenschappers en juristen het Environmental Defense Fund op, dat juridische acties tegen DDT voerde. In 1970 werd het Amerikaanse Environmental Protection Agency (EPA) opgericht; in 1972 kondigde het een verbod aan op de meeste toepassingen van DDT in de VS, met voorwaardelijke uitzonderingen voor de volksgezondheid. Het EPA noemt schade aan dieren in het wild en mogelijke gezondheidsrisico's als reden.

Onderzoek na 1962 bevestigde dat DDT en zijn afbraakproduct DDE eierschalen van roofvogels dunner maken; dit geldt als een belangrijke oorzaak van de achteruitgang van onder meer de Amerikaanse zeearend, slechtvalk, visarend en bruine pelikaan. Volgens het EPA wordt DDT door Amerikaanse en internationale autoriteiten als waarschijnlijk kankerverwekkend voor mensen beschouwd.

Latere critici, waaronder Africa Fighting Malaria en het Competitive Enterprise Institute, beweren dat Carson of het DDT-beleid verantwoordelijk is voor miljoenen malariadoden. Tegenstanders merken op dat het Amerikaanse verbod van 1972 geen wereldwijd verbod op ziektebestrijding was, dat Carson geen algeheel verbod bepleitte en dat muggenresistentie DDT soms minder effectief maakte. Het Verdrag van Stockholm laat DDT voor malariabestrijding toe.